Việt Nam nằm cạnh nhiều nước có quan hệ kinh tế và giao lưu gần gũi, nhưng số người Việt học ngôn ngữ của những nước đó lại khá ít so với số người học các ngôn ngữ ở xa. Hiểu vì sao giúp bạn biết mình sẽ gặp gì nếu chọn hướng này.
- Bốn nguyên nhân: nguồn học ít, ít người học cùng, tiếng Anh thay thế được ở mức giao dịch, và ít thông tin về cơ hội.
- Ít người học vừa là khó khăn vừa là lợi thế cạnh tranh nếu bạn theo tới nơi.
- Nguồn học đã tốt hơn nhiều nhờ hình thức trực tuyến.
- Cách bắt đầu khác với học một ngôn ngữ phổ biến: chủ động hơn và tự tổ chức nhiều hơn.
Bốn nguyên nhân
Bốn nguyên nhân dưới đây củng cố lẫn nhau và tạo thành một vòng khép kín. Nguyên nhân thứ ba đáng nói nhất về mặt thực tế: ở tầng giao dịch thương mại, tiếng Anh thường đủ dùng, nên nhiều người không thấy nhu cầu học tiếng bản địa — cho tới khi họ cần làm việc ở tầng vận hành hoặc cần xây quan hệ, và lúc đó khoảng cách mới lộ ra.
Ít người học là lợi thế cạnh tranh
Đây là mặt kia của vấn đề và nó rất thực tế. Ở những ngôn ngữ có hàng triệu người Việt học, việc bạn biết ngôn ngữ đó không tạo ra khác biệt lớn trong hồ sơ. Ở những ngôn ngữ mà rất ít người theo tới mức dùng được, chỉ cần đạt mức làm việc được là bạn đã ở một nhóm rất nhỏ. Với các doanh nghiệp có hoạt động ở nước đó, tìm người vừa hiểu công việc vừa nói được ngôn ngữ bản địa thường khó, và đó là chỗ giá trị của bạn nằm. Điều cần cân nhắc trung thực: lợi thế này chỉ thành hiện thực nếu bạn theo tới mức dùng được thật, còn dừng ở mức cơ bản thì nó không tạo khác biệt nào.
Cách bắt đầu khi ít người học cùng
Bốn cách dưới đây phù hợp với hoàn cảnh nguồn hạn chế. Cách thứ hai đáng chú ý nhất và cũng là thay đổi lớn nhất so với trước đây: học trực tuyến với người dạy ở chính nước đó vừa giải quyết vấn đề nguồn vừa cho bạn tiếp xúc với ngôn ngữ đời thường.
Sai lầm thường gặp
- Chờ có lớp mở ở gần nhà, và chờ nhiều năm không bắt đầu được.
- Dừng ở mức cơ bản rồi kỳ vọng nó tạo lợi thế nghề nghiệp.
- Bỏ qua nguồn học bằng tiếng Anh trong khi nó thường phong phú hơn nguồn tiếng Việt.
Câu hỏi thường gặp
Học tiếng láng giềng có cơ hội việc làm không?
Cơ hội phụ thuộc vào ngành và vào doanh nghiệp có hoạt động ở nước đó, và điều này thay đổi theo thời gian. Cách tìm hiểu thực tế nhất là hỏi những người đang làm việc liên quan tới thị trường đó.
Nên học tiếng bản địa hay củng cố tiếng Anh?
Nếu công việc của bạn ở tầng giao dịch thì củng cố tiếng Anh thường cho lợi ích nhanh hơn. Nếu bạn làm ở tầng vận hành hoặc cần xây quan hệ tại chỗ thì tiếng bản địa tạo khác biệt mà tiếng Anh không thay được.
Nguồn học bằng tiếng Anh có khó theo không?
Nếu tiếng Anh của bạn đủ thoải mái thì đây là cách mở ra rất nhiều nguồn. Nếu bạn còn phải căng ra để hiểu phần giải thích thì bạn đang học hai thứ cùng lúc và sẽ chậm cả hai.
Tìm cộng đồng người nói tiếng đó ở đâu?
Các khu vực có nhiều người nước ngoài sinh sống, các trung tâm văn hóa, và các nhóm trực tuyến theo khu vực. Nhiều người tìm được bạn luyện đầu tiên từ chính những nhóm này.