Người chuẩn bị du học thường luyện rất kỹ phần học thuật rồi phát hiện mình lúng túng ở những việc rất đời thường. Ngược lại, người sang làm việc chân tay có thể nói chuyện trôi chảy mà không viết nổi một bức thư trang trọng. Hai mảng này tách nhau khá rõ.
- Hai mảng dùng từ vựng, cấu trúc và mức trang trọng khác nhau.
- Luyện thi chuẩn bị cho mảng học thuật, hầu như không chuẩn bị cho mảng đời sống.
- Mảng đời sống có nhiều cách nói rút gọn và từ thông dụng không có trong sách.
- Mỗi mảng cần nguồn luyện riêng, và biết mình thiếu mảng nào là bước đầu.
Bốn khác biệt giữa hai mảng
Bốn khác biệt dưới đây giải thích vì sao giỏi một bên không kéo theo bên kia. Khác biệt thứ ba đáng chú ý với người Việt: từ vựng học thuật trong tiếng Anh có tỷ lệ lớn gốc từ các ngôn ngữ châu Âu cổ, nên người đã đọc nhiều tài liệu chuyên môn thấy quen — nhưng chính những người đó lại có thể không biết gọi tên các đồ vật thông thường trong bếp.
Vì sao du học sinh hay mạnh một bên
Nguyên nhân nằm ở cách chuẩn bị. Toàn bộ quá trình luyện thi hướng tới mảng học thuật: đọc bài dài, viết bài luận, nghe bài giảng. Không phần nào trong đó dạy bạn cách hỏi đường, cách nói chuyện với người cùng nhà, hay cách gọi tên những thứ trong siêu thị. Kết quả là sang tới nơi, bạn theo được bài giảng nhưng lúng túng ở căng tin — và điều đó gây mất tự tin rất nhanh vì nó xảy ra hằng ngày. Điều đáng nói: mảng đời sống thường tiến nhanh khi bạn đã ở trong môi trường, nên khó khăn này thường chỉ kéo dài vài tháng nếu bạn chủ động giao tiếp thay vì né tránh.
Bổ sung mảng còn thiếu
Bốn cách dưới đây tùy theo bạn thiếu mảng nào. Với người thiếu mảng đời sống, cách thứ nhất hiệu quả nhất và làm được ngay ở Việt Nam: xem nội dung về cuộc sống hằng ngày thay vì nội dung học thuật, vì nó chứa đúng từ vựng và cách nói bạn đang thiếu.
Sai lầm thường gặp
- Chỉ luyện mảng học thuật rồi mất tự tin vì lúng túng ở những việc đời thường.
- Kết luận mình kém tiếng Anh khi thực ra chỉ thiếu một mảng cụ thể.
- Né tránh giao tiếp đời thường vì ngại, khiến mảng đó không bao giờ tiến.
Câu hỏi thường gặp
Nên chuẩn bị mảng nào trước khi đi?
Mảng đời sống thường bị bỏ quên nhất và cũng là mảng gây mất tự tin nhất trong vài tháng đầu. Nếu bạn đã luyện thi kỹ thì đây là chỗ nên dồn thời gian trong giai đoạn cuối trước khi đi.
Mảng đời sống có tự tiến khi sang không?
Thường tiến khá nhanh nếu bạn chủ động giao tiếp. Vấn đề chỉ nảy sinh khi bạn né tránh vì ngại và chỉ sinh hoạt trong nhóm nói tiếng Việt.
Học từ vựng đời sống bằng cách nào ở Việt Nam?
Gọi tên những thứ quanh bạn bằng ngôn ngữ đó, và xem nội dung về sinh hoạt hằng ngày. Cách thứ nhất nghe đơn giản nhưng rất hiệu quả vì nó gắn từ với vật thật.
Viết học thuật khác viết thường nhiều không?
Khá khác về cấu trúc, mức trang trọng và cách trích dẫn. Nếu bạn đi học thì đây là mảng nên luyện riêng, và mỗi ngành còn có quy ước viết riêng nên hãy xem tài liệu hướng dẫn của chính trường bạn.